Uluslararası Enerji Ajansı raporuna göre, Orta Doğu’daki saldırılar ve Hürmüz Boğazı kısıtlamaları petrol arzını vurdu. OPEC üretimi 35 yılın en düşük seviyesine geriledi.
Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) tarafından yayımlanan Petrol Piyasası Raporu’na göre, küresel petrol arzı geçen ay Orta Doğu’daki enerji altyapısına yönelik saldırılar ve Hürmüz Boğazı’ndaki tanker geçişlerine uygulanan kısıtlamalar nedeniyle önemli ölçüde düştü. Nisan ayında küresel petrol arzı günlük 1 milyon 800 bin varil azalarak 95,1 milyon varile indi.
Bu düşüşte, Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü (OPEC) ve OPEC dışı bazı üretici ülkelerden oluşan OPEC+ grubunun günlük üretimindeki 1,9 milyon varillik azalma etkili oldu. Grubun toplam üretimi 40 milyon 100 bin varile gerilerken, OPEC’in kendi üretimi son 35 yılın en düşük seviyesine ulaştı.
OPEC+ dışı ülkelerin arzı ise mart ayındaki düşük seviyelerin ardından nisanda günlük 90 bin varillik sınırlı bir toparlanma göstererek 54,9 milyon varile çıktı. Ancak İran’ın Katar’daki enerji altyapısına yönelik saldırılar sonrası yaşanan kayıplar, bu üretimi çatışma öncesi seviyelerin 820 bin varil altında tuttu.
Körfez ülkelerinin toplam petrol ihracatı nisanda bir önceki aya göre günlük 1,9 milyon varil artarak 10,5 milyon varile yükseldi. Suudi Arabistan, BAE, Irak ve İran’ın Hürmüz Boğazı’nı kullanmadan gerçekleştirdiği ihracat günlük 1,3 milyon varil artışla 7,8 milyon varile ulaştı.
Katar dahil Orta Doğu Körfez bölgesinin toplam petrol üretimi, savaşın başlangıcından bu yana günlük 14,4 milyon varil azalarak yüzde 45 geriledi ve nisanda 17,6 milyon varil seviyesinde gerçekleşti. Hürmüz Boğazı’nın haziran başına kadar kapalı kalacağı öngörülüyor.
IEA raporu, Hürmüz Boğazı’nın fiilen kapalı olduğunu ve ABD ile İran arasındaki müzakerelerin belirsizlik yarattığını belirtti. Mevcut senaryoya göre boğazın haziran başına kadar kapalı kalacağı varsayılıyor. Mayın temizleme çalışmalarının ardından ihracatın normale dönmesi iki ila üç ay sürebilirken, Orta Doğu’daki petrol üretiminin toparlanması daha uzun sürecek.
Enerji altyapısındaki hasarın gerçek boyutu ve toparlanma süreci netleştikçe öngörülerin revize edilebileceği kaydedildi. Küresel petrol arzının mayısta günlük 530 bin varil daha azalarak 94,5 milyon varile düşmesi, 2026’nın üçüncü çeyreğinden itibaren ise kademeli bir toparlanma süreci bekleniyor. Küresel petrol üretiminin 2026 genelinde bir önceki yıla göre günlük 3,9 milyon varil düşüşle 102,2 milyon varil olması öngörülüyor.
OPEC+ grubunun üretiminin bu yıl günlük 4,7 milyon varil azalarak 46,4 milyon varile gerilemesi beklenirken, OPEC+ dışı üretimin ABD, Kanada, Brezilya, Guyana ve Arjantin’deki artışlarla günlük 820 bin varil artışla 55,8 milyon varile ulaşacağı tahmin ediliyor. Hürmüz Boğazı’ndaki sınırlı tanker trafiği nedeniyle Körfez ülkelerinden kaynaklanan toplam petrol arz kaybının 1 milyar varili aştığı ve günlük 14 milyon varilin üzerinde üretimin durduğu belirtildi.
