FAO verilerine göre, küresel gıda fiyatları Mayıs ayında gerilerken, tahıl fiyatları yükseldi. Uzmanlar, artan maliyetler ve hava koşullarının gıda güvenliği üzerindeki etkilerine dikkat çekiyor.
Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) tarafından açıklanan verilere göre, küresel gıda fiyatları Mayıs ayında bir önceki aya göre yüzde 0,2 gerileyerek 130,8 puana indi. Bu düşüşe rağmen, endeks geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 2,9’luk bir artış gösterdi.
Mayıs ayında Tahıl Fiyat Endeksi, Nisan ayına kıyasla yüzde 2,6 artış kaydetti. Bu artışta, küresel bazda yükselen yakıt ve gübre maliyetleri ile olumsuz hava koşulları etkili oldu. Küresel buğday fiyatları aylık bazda yüzde 3,4, yıllık bazda ise yüzde 7,8 oranında yükseldi. Mısır fiyatları da aylık yüzde 1,9 artış gösterirken, Asya’daki hava koşulları endişeleri ve ham petrol fiyatlarındaki yükseliş pirinç endeksini yüzde 2,7 artırdı.
Bitkisel Yağ Fiyat Endeksi ise Mayıs ayında yüzde 4,6’lık bir düşüş yaşayarak 2026 yılının ilk aylık gerilemesini kaydetti. Palm yağı fiyatları küresel ithalat talebindeki zayıflama beklentisi ve ham petrol piyasasındaki belirsizlikler nedeniyle gerilerken, soya yağı, kanola ve ayçiçeği yağı fiyatlarında arz durumuna bağlı değişkenlikler gözlemlendi.
Şeker Fiyat Endeksi’nde ise Mayıs ayında yüzde 7,5’lik bir yükseliş kaydedildi. Brezilya’da şeker kamışı üretiminin etanol üretimine yönlendirilme beklentisi ve El Nino hava olayının Hindistan ile Tayland’daki üretim üzerindeki riskleri fiyatları yukarı çekti. FAO Süt Ürünleri Fiyat Endeksi, uluslararası tereyağı fiyatlarındaki gerilemenin etkisiyle bir önceki aya göre yüzde 0,5 düştü. Peynir fiyatları stabil kalırken, yağsız süt tozu fiyatlarında artış görüldü.
Büyükbaş hayvan eti fiyatları Çin ve ABD’den gelen güçlü ithalat talebiyle yükselirken, Avrupa Birliği’ndeki bol arz ve zayıf talep nedeniyle domuz eti fiyatları geriledi. FAO Et Fiyat Endeksi, genel olarak yüzde 0,1’lik sınırlı bir artışla seyretti.
FAO Piyasalar ve Ticaret Birimi Direktörü Boubaker Ben-Belhassen, küresel gıda emtia piyasalarının genel olarak dirençli kaldığını belirtti. Ancak, yükselen tahıl fiyatlarının hava koşullarına bağlı risklere ve enerji ile girdi piyasalarındaki aksamalara karşı kırılganlığı artırdığına dikkat çekti. Ben-Belhassen, Hürmüz Boğazı gibi önemli ticaret yollarını etkileyen belirsizliklerin gübre kullanımını azaltabileceği ve gıda fiyatları üzerinde ek baskı oluşturabileceği uyarısında bulundu. Bu durumun uluslararası koordineli eylem ihtiyacını artırdığını vurguladı.
FAO, Küresel Tahıl Arz ve Talep Özeti Raporu’nda ise 2026/2027 sezonunda küresel tahıl üretiminin buğday hasadındaki düşüş nedeniyle yıllık yüzde 2 azalarak 2 milyar 982 milyon tona gerileyeceğini öngördü. Küresel tahıl kullanımının ise aynı dönemde yüzde 0,6 artacağı tahmin edildi. Dünya tahıl stoklarının pirinç envanterindeki düşüşle yüzde 0,3 daralması beklenirken, küresel tahıl stok-kullanım oranının yüzde 31,7 seviyesinde kalacağı öngörüldü.
